
آزر Azer : در تـرکـي بـاستان پسوند (ار) به آخر اسم مي چــسـبـيـده و شـخـصـي را منتصب به آن ميکرد. آز هـم نــام قــومي کــه در شـمـال غربي ايـران و شـرق تــرکيه سـکونـت داشـتند و بــر آنجا حکمراني ميکردند ميباشد.
باي Bay : کلـمه "باي Bay " در زبــان تــرکي بـه مـعـنـي غني ، صاحب ، سرور ، توانا محتشم ، ثروتـمند ، مـقتدر است.
جـان Can : جــان یـــا گــان پـسونـد سـاز تــرکي نـشان دهنده جا ، مـکان و محلهای جـغـرافـيــائي اســت. ايــن پسوند بعد از ورود اعـراب از گــان بـه جــان تبـدیـل شـده است.
پـس آزربـايـجـان بـه مـعـني (محل زندگي قوم توانای آز) مي باشد.
در تاریخ ادبیات جهان اسلام ادبیات مرثیه از جایگاه ویژه ای برخوردار است. گرچه برای نخستین بار ادبیات عاشورا در زبان و ادبیات عربی پا به عرصه وجود گذاشت ولی همگام با گسترش فرهنگ شیعه در میان سایر اقوام و ملل نیز مطرح گردید. در آزربایجان با توجه به قدمت تاریخی ادبیات مرثیه که تاریخ آن به ترکان قدیم و داستانهای "آلپ آرتونفا" (افراسیاب) می رسد. در میان سایر ژانرهای ادبی اعم از نثر و نظم برای خود جایگاه ویژه ای باز کرد. به طوری که امروزه یکی از شاخه های عظیم و تنومند زبان و ادبیات آزربایجان به شمار می رود. اکثر شعرای مرثیه سرای آزربایجان علاوه بر این که در غزلسرائی، قصیده گوئی و ادبیات دیوانی مهارت کافی داشتند در ادبیات مرثیه نیز سرآمد بودند و در این زمینه شاهکارهای ادبی جاودان آفریده اند. به عنوان مثال ملامحمد فضولی بغدادی که خود از پایه هاو ستون ادبیات ترک به شمار می رود و پدر غزل و قصیده ادبیات آذری است و از هر حیث در رأس قافله شعرا (چه قدما و چه متأخرین) قرار دارد، شاهکار ادبی جاودانه اش مقتل وزین و ارزشمند "حدیقة السعداء" می باشد. با این مختصر معلوم می شود که ادبیات مرثیه آزربایجان هم از حیث عمق و هم از حیث گستره، هم از حیث بدیعیات و هم از حیث اعتقادیات موضوع قابل بررسی، تجزیه و تحلیل می باشد. برای تبیین موضوع به تاریخچه این ادبیات میپردازیم:
ادبیات مرثیه تبلور اندوه، غم و حزن توده مردم است و به همین دلیل نیز از تاریخ دیرینی برخوردار است. در مطالعه فرهنگ و فولکلور و عادات و رسوم مردم می بینیم که ترکان قدیم در مراسم عزاداری با خواندن "بایاتی" "آغی" حزن و اندوه خود را به زبان می آوردند و این نوعی تسلّای خاطری و تسکین قلبی آنها بود. بایاتی ها با سایر مشتقاتش جزو ابتدائی ترین و ساده ترین و قدیمی ترین فرم و قالب شعری ترکان بوده است. سرودن بایاتی در سوگ اشخاص فوت شده از رسم و رسوم تمام اقوام ترک زبان بوده و اوّلین بار محمود کاشغری در اثر ارزشمند خود به نام دیوان لغات الترک نمونه ای از ادبیات مرثیه را در سوگ افراسیاب آورده است:
ایسیز اوجون قالدی مو
اوزلک اوجین آلدی مو
ایمدی یوره ک ییرتیلور
به زبان معاصر:
بوپیس دنیا قالدی می
فلک اؤجون (انتقامین) آلدی می
ایندی اورک ییرتیلیر
حاج سلیم مؤذنزاده اردبیلی به سال 1315 در شهر اردبیل متولد شد. او در خانوادهای مذهبی و فرهنگی رشد كرد و مراحل تكامل را ابتدا نزد پدرش شیخ عبدالكریم كه مردی واعظ و خطیبی توانا بود طی كرد. پدرش دارای صدایی خوش و از سویی شاعری ارزشمند بود و همین ویژگیها باعث شد كه سلیم از همان كودكی با شیوههای صحیح شعر و نیز مداحی آشنا گردد. چنانكه در نُه سالگی شروع به مداحی كرد. بزرگترین محله اردبیل به نام تُوار، اولین جایی بود كه سلیم مؤذنزاده، در اوان كودكی در آنجا به مداحی پرداخت.

او زیر نظر پدر و برادر بزرگ و بزرگوارش حاج رحیم مؤذنزاده اردبیلی، دستگاههای موسیقی را فراگرفت و به مرور زمان و با تمرین و ممارست بسیار با صدای شیوا و رسایی كه داشت توانست، تمام ردیفهای موسیقی را حتی در گامهای بلند، بیاموزد و اجرا كند. ایشان در فراگیری گوشههای موسیقی عرب و ترك به مرحلهای رسید كه توانست عنوان بهترین مرصعخوان در جامعه شیعه را از آن خود كند.
آثار استاد سلیم مؤذنزاده اردبیلی، در مدح و منقبت ائمه اطهار (ع) بیش از پانصد نوار كاست میباشد. ایشان نه تنها از چهرههای نامدار و تأثیرگذار در كشور ایران، بلكه در كشورهای دیگر، از جمله آزربایجان به عنوان مداح و مروج شیعه، مورد توجه خاص و عام است و همچنین موسیقیشناسان، همواره، روی صدای خوش و رسای او، تأكید و توجه داشتهاند. شهرت سلیم فراتر از مرزها نیز رفته به طوری كه در مراسم ختم حیدر علی اف رئیس جمهور جمهوری آزربایجان از وی برای اجرای نوحه دعوت کرده بود. به جرئت میتوان ادعا كرد كه استاد سلیم مؤذنزاده اردبیلی تنها خواننده و مداحی است كه میتواند در هفتاد سالگی، در گام بلند و بالا آواز بخواند و همه را مسحور صدای دلنشین خود كند.
زینب زینب زینب کنز حیا زینب کان وفا زینب
زینب زینب زینب درد آشینا زینب غرق بلا زینب
غم قهرمانی زهرا نیشانی
ای روح با ایمان جانیم سنه قوربان
زینب زینب زینب سرگشته دوران آواره طوفان
زینب زینب زینب حفظ عهد و پیمان شیر شه مردان
زینب زینب زینب محبوبه جانان قرآنینه قوربان
زینب زینب زینب کنز حیا زینب کان وفا زینب
زینب زینب زینب درد آشینا زینب غرق بلا زینب
غم قهرمانی زهرا نیشانی
ای روح با ایمان جانیم سنه قوربان
زینب زینب زینب شمشیر دو پهلو دان برنده بیان زینب
زینب زینب زینب قارداش باشونین اوستونده زولفی آراران زینب
زینب زینب زینب صحرای مصیبت ده غمنن قوجالان زینب
زینب زینب زینب قارداش باشونین قانی زولفینده حنا زینب
زینب زینب زینب پیمان حَقَ مظهر قرآنه او لان یاور
زینب زینب زینب حجب و ادبه مظهر شأن و شرف منبر
زینب زینب زینب دائم گوزی قان یاشلی باشینده قارا معجر
زینب زینب زینب زهراسی اولن گوندن آماج بلا زینب
زینب زینب زینب تعبیر رسا زینب تسبیح خدا زینب
زینب زینب زینب محراب عبادت ده تفسیر دعا زینب
زینب زینب زینب پروندۀ خونین شاه شهدا زینب
زینب زینب زینب محکم سوزی اوستونده مردانه دوران زینب
زینب زینب زینب کاخ ستم و ظلمی قل باغلی یخان زینب
زینب زینب زینب چوخ قمچی دگن باشی محمل ده یاران زینب
زینب زینب زینب یولّاردا پرستاری حبُ الاُسرا زینب
زینب زینب زینب سر قافله نهضت اوز نهضتنه قیمت
زینب زینب زینب اولّ ده گورن عزت آخرده چکن ذلت
زینب زینب زینب آغلار گزی غربتده قارداشلارونا حسرت
زینب زینب زینب جان سینه ده سوئلرده وای بخته قرا زینب
زینب زینب زینب هم نایب زهرایه هم دیننه پیرایه
زینب زینب زینب آقزوندا شیرین سوزلر غمنن دولانان وایه
زینب زینب زینب ایستکلی رقیه یینن قبری اولان همسایه
زینب زینب زینب هیچ گور میین عمرینده بیر لحظه صفا
زینب زینب زینب زینب جان نقدنه دین اوسته ارزان ورن زینب
زینب زینب زینب غربت ده اولن یالقوز محتاج کفن زینب
زینب زینب زینب کنز حیا زینب کان وفا زینب
زینب زینب زینب درد آشینا زینب غرق بلا زینب
غم قهرمانی زهرا نیشانی ای روح با ایمان جانیم سنه قوربان
چوخ سوينديم منه باش وروبسوز و بو وسيليله گوزل يازيلاريزلا تانيش اولدوم.سيزي باغلانتيلاريما عيلاوه اتديم .يولونوز آچيق اولسون(اورمولو تايماز) یاشا قارداش یاشا یاشا چوخ گوزل مطلبیدی فقط تز تز آپ ائله
به بالا حاجتیوی آلموادین؟؟؟ سلام ممنون از اینکه متن مرثیه را گذاشتین کلی سرچ کردم تا پیداش کردم نظر
نظر
امام حسین دادوا یتشسین
چوخ یاشا کیشی
انشالاه به حق زینب هر نه ایستیین وار یتیشرسن
نظر
سودان گلیر سرمه لی قیزا بیر مطلب تهیه ائله
ممنون
نه خبر؟
![]()
ترجمه شعر
تو را خدا یه معرفت ترکی بزار برام معنی شعر را ایمیل کن می ترسم ادرس سایت را گم کنم
تورا خدا یادتون نره
من هر روز ایمیلمو چک میکنم
اینم ایمیل منrasool_aab2010@yahoo.com
تو را قران یادتون نره ( قسمتون دادم دیگه )
یا علی
- تراکتور فنز (یادش بخیر)
- سایت متحد هواداران تراکتور
- هواداران تیراختور آزربایجان
- هواداران قشقایی تراکتور
- تراختور تاکیمینین شکیللری
- سایت شخصی اکبر اعلمی
- آنا یوردوم آذربایجان
- تورک دیلی و ادبیاتی
- اورمو آذربایجانين قلبيدير
- فروشگاه سی دی آذربایجان
- تاريخ و فرهنگ آذربايجان
- عشق و زندگی(تراختور)
- دلنوشته های دانشجویان IT
- تبریز بیلیم یوردونون اویرنجیلری
- زبان و ادبیات ترکی آذربایجانی
- آذربایجان تورکجه سی
- دياريميز









